Quy Định Mới 8 Trường Hợp Miễn Giấy Phép Xây Dựng Theo Luật Xây Dựng

Bạn đang tìm hiểu các trường hợp miễn giấy phép xây dựng để xác định công trình của mình có thuộc diện được miễn hay không? ZAVAK sẽ giúp bạn tổng hợp cụ thể 8 trường hợp được miễn giấy phép xây dựng trong bài viết dưới đây.

1. 8 Nhóm Công Trình Được Miễn Giấy Phép Xây Dựng

Theo khoản 2 Điều 43 Luật Xây dựng 2025, giấy phép xây dựng là thủ tục bắt buộc trước khi khởi công, trừ khi công trình thuộc một trong 8 nhóm được miễn giấy phép dưới đây

1. Công trình bí mật nhà nước; công trình xây dựng khẩn cấp, cấp bách; công trình thuộc dự án đầu tư công đặc biệt; công trình thuộc dự án đầu tư theo thủ tục đầu tư đặc biệt; công trình xây dựng tạm theo quy định tại Luật này; công trình xây dựng tại khu vực đất sử dụng vào mục đích quốc phòng, an ninh theo quy định của pháp luật về đất đai;
2. Công trình thuộc dự án đầu tư công được Thủ tướng Chính phủ, người đứng đầu cơ quan trung ương của tổ chức chính trị, Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Tòa án nhân dân tối cao, Kiểm toán nhà nước, Văn phòng Chủ tịch nước, Văn phòng Quốc hội, Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, cơ quan trung ương của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và của tổ chức chính trị – xã hội, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các cấp quyết định đầu tư xây dựng;

Như vậy, các công trình đặc biệt thuộc cấp Nhà nước được miễn giấy phép xây dựng

3. Công trình xây dựng theo tuyến trên địa bàn từ hai đơn vị hành chính cấp tỉnh trở lên; công trình xây dựng theo tuyến ngoài khu vực được định hướng phát triển đô thị, được xác định theo quy hoạch đô thị và nông thôn hoặc quy hoạch chi tiết ngành đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt hoặc được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận phương án tuyến;
4. Công trình trên biển thuộc dự án đầu tư xây dựng ngoài khơi đã được cấp có thẩm quyền giao khu vực biển để thực hiện dự án; cảng hàng không, công trình tại cảng hàng không, công trình bảo đảm hoạt động bay ngoài cảng hàng không;
5. Công trình quảng cáo không thuộc đối tượng phải cấp giấy phép xây dựng theo quy định của pháp luật về quảng cáo; công trình hạ tầng kỹ thuật viễn thông thụ động;
6. Công trình xây dựng thuộc dự án đầu tư xây dựng đã được cơ quan chuyên môn về xây dựng thẩm định Báo cáo nghiên cứu khả thi, Báo cáo nghiên cứu khả thi điều chỉnh và đã được phê duyệt theo quy định;

Các công trình đặc thù khác như công trình trên biển, cảng hàng không, hạ tầng kỹ thuật viễn thông thụ động… được miễn giấy phép xây dựng

7. Công trình xây dựng cấp IV, công trình nhà ở riêng lẻ có quy mô dưới 07 tầng có tổng diện tích sàn xây dựng dưới 500 m2 và không thuộc một trong các khu vực: khu chức năng, khu vực phát triển đô thị được xác định trong quy hoạch chung thành phố; khu chức năng, khu dân cư nông thôn, khu vực phát triển đô thị được xác định trong quy hoạch chung đô thị thuộc tỉnh, thuộc thành phố, quy hoạch chung khu kinh tế, khu du lịch quốc gia; khu vực xây dựng được xác định trong quy hoạch chung xã; khu vực đã có quy chế quản lý kiến trúc;

Công trình nhà cấp 4, nhà ở nhỏ không thuộc các khu vực quy hoạch… được miễn giấy phép xây dựng

8. Công trình sửa chữa, cải tạo bên trong công trình hoặc công trình sửa chữa, cải tạo mặt ngoài không tiếp giáp với đường trong đô thị có yêu cầu về quản lý kiến trúc theo quy định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền; nội dung sửa chữa, cải tạo không làm thay đổi mục đích và công năng sử dụng, không làm ảnh hưởng đến an toàn kết cấu chịu lực của công trình, bảo đảm yêu cầu về phòng cháy và chữa cháy, bảo vệ môi trường, khả năng kết nối hạ tầng kỹ thuật.

Công trình sửa chữa, cải tạo nhỏ bên trong công trình… được miễn giấy phép xây dựng.

2. Dự Án Điện Mặt Trời Có Được Miễn Giấy Phép Xây Dựng Không?

Với các dự án điện mặt trời, cần xác định đúng theo từng hạng mục công trình bên trong dự án xem có phát sinh “hạng mục xây dựng” hay chỉ là “lắp đặt thiết bị”. Theo Nghị định 175/2024/NĐ-CP và giải đáp của cơ quan quản lý, thiết bị điện mặt trời gắn trên mái công trình xây dựng hiện hữu để sản xuất điện được xác định là thiết bị, không phải công trình năng lượng. Vì vậy, nếu chỉ lắp đặt hệ thống điện mặt trời trên mái hiện hữu thì có thể thuộc diện được miễn giấy phép xây dựng.

Tuy nhiên, cần kiểm tra kỹ bản chất triển khai của công trình. Nếu hệ thống điện mặt trời chỉ gắn trên mái công trình đã hợp pháp, không gia cố hoặc thay đổi kết cấu chịu lực chính, không làm tăng chiều cao hoặc mở rộng quy mô theo hướng hình thành phần xây dựng mới và không làm thay đổi công năng sử dụng của công trình, thì khả năng yêu cầu thủ tục giấy phép xây dựng thường thấp hơn.

Ngược lại, nếu dự án điện mặt trời phát sinh hạng mục mới như dựng khung kết cấu có móng, cột độc lập, làm sàn thao tác, xây phòng kỹ thuật, hoặc cải tạo mái theo hướng can thiệp kết cấu chịu lực, thì phần phát sinh này cần được đối chiếu riêng theo Điều 43 Luật Xây dựng 2025 và hướng dẫn quản lý tại địa phương.

Ngoài vấn đề về giấy phép xây dựng nêu trên, các công trình điện mặt trời mái nhà cần phải tuân thủ các yêu cầu về an toàn, phòng cháy chữa cháy, môi trường và thủ tục chuyên ngành điện theo cơ chế, chính sách tại Nghị định 135/2024/NĐ-CP.

Trên đây là 8 trường hợp được miễn giấy phép xây dựng theo khoản 2 Điều 43 Luật Xây dựng 2025 cũng những phân tích cụ thể cho trường hợp dự án điện mặt trời. Mong rằng bài viết của ZAVAK giúp bạn dễ dàng xác định công trình của mình có thuộc diện được miễn cấp giấy phép xây dựng hay không.