Nhà Ở Thuộc Loại Công Trình Gì? Phân Loại Theo Quy Định Pháp Luật

Nhà ở là loại công trình xuất hiện phổ biến nhất trong hoạt động xây dựng hiện nay, từ nhà phố, biệt thự đến chung cư hay nhà ở xã hội. Vậy nhà ở thuộc loại công trình gì theo quy định pháp luật? Trong bài viết này, ZAVAK sẽ giúp bạn hiểu rõ cách phân loại công trình nhà ở theo Nghị định 06/2021/NĐ-CP và Luật Nhà ở 2023 một cách dễ hiểu, đầy đủ và chính xác.

1. Nhà Ở Là Loại Công Trình Gì?

Theo Phụ lục I trong Nghị định 06/2021/NĐ-CP đã phân loại rõ 3 loại công trình dân dụng theo công năng sử dụng, bao gồm:

• Công trình nhà ở

• Công trình công cộng
• Cổng, tường rào, nhà bảo vệ và kết cấu nhỏ lẻ khác phục vụ cho mục đích dân dụng.

Như vậy, có thể xác định nhà ở thuộc loại công trình dân dụng, phục vụ nhu cầu sinh hoạt và cư trú của cá nhân, hộ gia đình hoặc cộng đồng dân cư. Đây cũng là nhóm công trình phổ biến nhất hiện nay và thường xuyên thực hiện các thủ tục về xin giấy phép xây dựng, hoàn công, mua bán và chuyển nhượng.

2. Phân Loại Các Công Trình Nhà Ở

Theo Điều 2 Luật Nhà ở 2023, nhà ở được phân loại dựa trên mục đích sử dụng, cơ chế sở hữu và đối tượng phục vụ. Việc phân loại này giúp áp dụng đúng quy định pháp luật về đầu tư, quản lý, mua bán, cho thuê và vận hành công trình.

2.1. Loại công trình nhà ở riêng lẻ

Điều 2 Luật Nhà Ở 2023 quy định:

“Nhà ở riêng lẻ là nhà ở được xây dựng trên thửa đất ở riêng biệt thuộc quyền sử dụng của tổ chức, cá nhân hoặc trên đất thuê, đất mượn của tổ chức, cá nhân, bao gồm nhà biệt thự, nhà ở liền kề và nhà ở độc lập, được xây dựng với mục đích để ở hoặc mục đích sử dụng hỗn hợp.”

• Các công trình như: nhà phố, biệt thự, nhà cấp 4…
• Đặc điểm: kết cấu độc lập, quyền sử dụng đất riêng, thủ tục cấp phép phổ biến.

Đây là loại công trình nhà ở xuất hiện phổ biến tại cả đô thị và nông thôn. Nhóm công trình này có tính sở hữu độc lập cao và thường dễ quản lý hơn các loại hình nhà ở tập trung.

2.2. Nhà chung cư

Theo Luật Nhà Ở 2023, nhà chung cư là nhà ở có từ 02 tầng trở lên, có nhiều căn hộ, có lối đi, cầu thang chung, có phần sở hữu riêng, phần sở hữu chung và hệ thống công trình hạ tầng sử dụng chung cho gia đình, cá nhân, tổ chức, bao gồm nhà chung cư được xây dựng với mục đích để ở và nhà chung cư được xây dựng có mục đích sử dụng hỗn hợp.

• Các công trình  như: chung cư để ở, chung cư hỗn hợp (ở + thương mại)…
• Đặc điểm: Có thể có nhiều chủ sở hữu, có ban quản lý, hạ tầng dùng chung.

Đây là loại hình nhà ở phù hợp với tốc độ đô thị hóa và nhu cầu dân cư tập trung. Tuy nhiên, công tác quản lý vận hành và phân định quyền sở hữu thường phức tạp hơn nhà ở riêng lẻ.

2.3. Nhà ở thương mại

Theo Luật Nhà Ở 2023: Nhà ở thương mại là nhà ở được đầu tư xây dựng để bán, cho thuê mua, cho thuê theo cơ chế thị trường.”

• Các công trình như: dự án khu đô thị, căn hộ thương mại…
• Đặc điểm: Gắn với dự án kinh doanh bất động sản, yêu cầu pháp lý dự án, tiện ích và hạ tầng thường được đầu tư đồng bộ

Nhà ở thương mại là loại hình phát triển mạnh tại các đô thị lớn hiện nay. Đây cũng là nhóm công trình chịu ảnh hưởng trực tiếp từ biến động của thị trường bất động sản.

2.4. Nhà ở công vụ

Dựa vào Luật số 27/2023/QH15 quy định rõ:

“Nhà ở công vụ là nhà ở được dùng để bố trí cho đối tượng thuộc trường hợp được ở nhà ở công vụ thuê trong thời gian đảm nhận chức vụ, công tác theo quy định của Luật này.”

• Các công trình như: nhà công vụ cho cán bộ điều động công tác, nhà ở công vụ tại vùng sâu, vùng xa…
• Đặc điểm: Loại công trình này không nhằm mục đích kinh doanh; thời hạn sử dụng gắn với nhiệm vụ công tác, được quản lý theo chế độ riêng.

Loại công trình này chủ yếu phục vụ hoạt động quản lý nhà nước và hỗ trợ điều kiện sinh hoạt cho cán bộ, công chức trong thời gian thực hiện nhiệm vụ.

2.5. Nhà ở phục vụ tái định cư

Nhà ở phục vụ tái định cư là nhà ở để bố trí cho đối tượng thuộc trường hợp được tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất ở, giải tỏa nhà ở theo quy định của pháp luật.

• Các công trình như: khu tái định cư, căn hộ tái định cư…
• Đặc điểm: thường gắn với các dự án giải phóng mặt bằng, có quy trình phân bổ riêng.

Đây là nhóm công trình mang tính an sinh xã hội cao, giúp ổn định nơi ở cho người dân sau khi bị thu hồi đất hoặc giải tỏa phục vụ dự án.

2.6. Nhà ở xã hội

Nhà ở xã hội là nhà ở có sự hỗ trợ của Nhà nước cho đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở theo quy định của Luật này.

• Các công trình như: căn hộ nhà ở xã hội, nhà ở cho người thu nhập thấp.
• Đặc điểm: Giá bán/thuê được kiểm soát; điều kiện đối tượng rõ ràng; hướng đến mục tiêu an sinh xã hội.

Nhà ở xã hội là công cụ quan trọng trong chính sách hỗ trợ nhà ở của Nhà nước. Đây cũng là loại hình có nhu cầu lớn tại các đô thị và khu công nghiệp hiện nay.

Có thể thấy, các loại nhà ở được phân chia theo mục đích sử dụng, cơ chế sở hữu và đối tượng phục vụ. Đây là cơ sở để áp dụng quy định về đầu tư, cấp phép, mua bán, cho thuê và quản lý vận hành.

Việc hiểu rõ các loại công trình nhà ở giúp chủ đầu tư, cá nhân và tổ chức áp dụng đúng quy định pháp luật liên quan đến đầu tư xây dựng, cấp phép, mua bán, cho thuê và quản lý vận hành công trình. Hy vọng bài viết từ ZAVAK đã giúp bạn hiểu rõ nhà ở thuộc loại công trình gì theo quy định mới nhất hiện nay.